دیوان اشعار - قصاید

ای رهرو، در این راه سلوک با اخلاصِ یک عاشق قدم بردار؛ بساط لاف‌زنی و ادعاهای توخالی را جمع کن و به جای حرف زدن، به کار و عمل روی بیاور.

اگر در درون تو از بوی خوش حقیقت و معنویت خبری نیست، با همت و اراده به دامن پیر راهنما یا کسی که از این عطر بهره دارد، چنگ بزن.

هر عاملی که تو را با وعده زر و ثروت از حقیقت بازمی‌دارد، در واقع دشمن دین و ایمان تو (همچون دقیانوس) است؛ اگر به دنبال حقیقت و دین‌داری هستی، از دنیا کناره‌گیری کن و در غارِ عزلت پناه بگیر.

نفسِ اماره یا همان دنیای فریبنده، دیوی است که دزدی می‌کند؛ تو باید با سوزنِ بصیرت و آمادگی، چشمان این دیوِ حیله‌گر را کور کنی تا دیگر نتواند تو را بفریبد.

پیش از آنکه دنیا با ترفندهایش، تو را لال و ناتوان کند و جانت را بگیرد، خودت با آتشِ عشق و درویشی، دامانِ این دنیای بی‌وفا و خیانت‌کار را به آتش بکش و آن را رها کن.

هر مکانی که نشانه‌ای از حضور معشوق در آن است، چنان مقدس است که باید خاکِ آنجا را چون سرمه به دیدگان کشید و بر دیوارهای آن بوسه زد.

اگر لازم است برای رسیدن به وصال معشوق از جان و مال بگذری، با چشمان گریان راه را آماده کن و با چهره‌ای که نثارِ قدم اوست، جانت را ببخش.

زمانی که در میدان عشق به مقام استادی و سواری رسیدی، متواضع باش؛ پیاده شو و زین و برگِ قدرت و غرور را به آتش بکش و رها کن.

هوشیاری در برابرِ شرابِ دنیوی و مستی از آن چه سودی دارد؟ لباس فقر و بی نیازی را بر تن کن و بر فرقِ چنین عقلِ سرد و بی‌حاصلی که تو را به دنیا بسته، بکوب.

در خراباتِ فنا و نیستی، همچون مستان گوشه‌نشین باش و چادرِ بی‌قیدی و قلندری را در خانه ساقیِ حقیقت برپا کن.

وارد میدانِ عشق شو، اما نه برای بازی‌های کوچک و کسبِ جاه و مقام؛ نردِ حقیقت بازی کن و از روی مستیِ عشق، سرمایه وجودت را برای درکِ اسرارِ پنهان هزینه کن.

جان و دلت را در سندِ عاشقی به عنوانِ اقرارِ به بندگی ثبت کن، سپس به نام عشق، بر این تعهد و قولِ خود، مُهرِ وفاداری بزن.

اگر در عاشقی فقط ادعا می‌کنی و تهی‌دست هستی، حداقل مانند سنایی باش که قلندروار (بی‌قید و فارغ از قضاوت مردم) در این جهانِ فانی فریادِ حقیقت سر می‌دهد.