دیوان اشعار - رباعیات
رباعی شمارهٔ ۱۳۸
سعدیدرک و برداشت
هوش مصنوعیدرونمایه و پیام
این ابیات در ستایش زیبایی بینظیر معشوق و بیان وفاداری بیقید و شرط عاشق سروده شده است. شاعر با تکیه بر تصویرسازیهای کلاسیک، معشوق را برترین نمونه زیبایی میداند که تمام جهانیان در برابرش رنگ میبازند.
علاوه بر ستایش زیبایی، مضمون اصلی این ابیات، تسلیم محض و عشق یکطرفه عاشق است که فارغ از رفتار تند یا سرد معشوق، همچنان به او دلبسته مانده و خشنودی معشوق را در گروی رضایت او نمیداند.
معنای روان
ای کسی که زیباترین صورتگران و زیبارویان عالم (از چین تا حبشه) در برابر زیبایی تو همچون عروسکهایی بیروح هستند، هیچکس نمیتواند مانند تو با آن قامت موزون و کشیده، با این کمالِ خرامش راه برود.
نکته ادبی: لعبت به معنای عروسک و مجازاً به معنی زیبارو است. صنوبر نماد قامت بلند و موزون است. کش به معنای کشیدگی و موزون بودن قامت است.
حتی اگر از ما رو برگردانی و با تکبر و بیاعتنایی رفتار کنی، ما همچنان به تو دلبستهایم و از تو خشنودیم؛ حتی اگر تو هیچگونه میلی به ما نداشته باشی.
نکته ادبی: سر کشیدن کنایه از تکبر و غرور است. تقابل بین خوش بودن و ناخوش بودن در بیت، نشاندهنده وفاداری یکسویه عاشق است.
آرایههای ادبی
شاعر برای تأکید بر زیبایی معشوق، تمام زیبارویان جهان را در برابر او همچون عروسکهای بیجان میشمارد.
درخت صنوبر به دلیل راستقامتی و موزون بودن، نماد و استعارهای برای قامت بلند و متناسب معشوق است.
استفاده از واژههای متضاد برای نشان دادن تفاوت حالت روحی عاشق و معشوق و بیان عشق بیقید و شرط.