دیوان اشعار - غزلیات

ای انسان، آیا می‌دانی آن بلبلِ خوش‌نوا در سحرگاه چه گفت؟ او مرا نکوهش کرد و گفت: تو چگونه خود را انسان می‌نامی، حال آنکه از وادی عشق بی‌خبری و در این عالمِ هستی، سرگشته و حیران نیستی؟

حتی شتر که حیوانی بیابانی است، با شنیدنِ آهنگِ شعرِ عرب به وجد می‌آید و از خود بی‌خود می‌شود؛ اگر تو از درکِ زیبایی و ذوقِ عاشقانه بی‌بهره‌ای، بدان که طبعت کج‌ومعوج شده و از مقام انسانیت دور افتاده‌ای.

من چنان غرق در تماشای تو هستم که هرگز از تو روی برنمی‌گردانم تا به خویشتن بنگرم؛ زیرا کسی که دیدنِ حقیقت را آموخته است، هرگز به کوری و غفلت تن نمی‌دهد.

ای محبوبِ زیبا، تو چنان در اندیشه و دیدگانِ من جای گرفته‌ای که به هر سو می‌نگرم، گویی تصویرِ تو را در آن‌جا می‌بینم و همه‌چیز در نظرم یادآورِ توست.

دیگر نه به سرسبزیِ سروِ چمن نگاه می‌کنم و نه زیباییِ رفتارِ کبکِ دری را ستایش می‌کنم؛ چرا که این زیبایی‌های طبیعت در برابرِ قامت و رفتارِ تو بسیار ناچیز و بی‌مقدار است.

نه کبک چنان راه می‌رود و نه سرو چنان می‌خروشد و می‌رقصد که تو می‌کنی؛ حتی طاووس نیز در برابرِ جلوه‌گری و شکوهِ زیباییِ تو، یارایِ خودنمایی ندارد.

هرگاه از کنارم عبور می‌کنی، من با اشتیاق به تو می‌نگرم؛ اما تو چنان محوِ زیباییِ خویش و قامتِ خود هستی که به هیچ‌کس، از جمله من، نگاه نمی‌کنی.

تعجبی ندارد که من این‌گونه دیوانه‌ی راه رفتنِ تو هستم؛ زیرا خودت نیز چنان مجذوبِ زیباییِ خویشی که صد برابر بیشتر از من، گرفتارِ خودت هستی.

اکنون از سرِ لطف و کرم، به حالِ نزارِ من نگاهی کن؛ باشد که در مسیرِ گذرِ خود، بارِ دیگر بر خاکِ راهی که من در آنم، پا بگذاری.

سعدی با وجودِ جور و ستمِ تو، هرگز رشته‌ی دوستی را از تو نمی‌گسلد؛ من خاکِ پایِ تو هستم، حتی اگر به خونِ من تشنه باشی و مرا بکشی.