دیوان اشعار - غزلیات

هرگاه آن محبوب زیبا و فریبنده از کنار من عبور می‌کند، گویی دریایی از اسرار و معارف با خود به همراه می‌آورد و جان مرا سیراب می‌کند.

او که غرق در مستیِ جوانی و زیبایی است، در هر لحظه چنان جلوه‌گری می‌کند که حتی انسان‌های عاقل و هوشیار را نیز بی‌قرار می‌سازد.

محبوب با هر بار گذشتن، دوستان خود را به دیار نیستی (از پا درآوردن) می‌فرستد، اما من همچنان با اشتیاق منتظرم که او دوباره بازگردد، حتی اگر به قیمت جانم تمام شود.

تصمیم گرفتم که همچون عاقلان گوشه‌نشینی کنم و در پی او نروم، اما وقتی او همچون پریِ زیبا و سحرانگیز از کنارم می‌گذرد، عقل و هوش را از سرم می‌برد و دوباره دیوانه‌ام می‌کند.

خواستم از دید مردم پنهان شوم و دری را به روی خود ببندم، اما آن دردی که از عشق در دل دارم، چنان بزرگ و عمیق است که از سدِ دیوارها هم فراتر می‌رود و مرا بی‌قرار می‌کند.

زیباییِ تو چنان بی‌همتاست که تمامِ بازارِ خوبیِ دیگران را بی‌رونق کرده است؛ محال است کسی از کنار تو عبور کند و مجذوب و خریدارِ تو نشود.

از یار غافل نشو، چرا که زندگیِ ارزشمند، تنها در لحظاتی جریان دارد که به دیدار محبوب می‌گذرد و بقیه عمر بیهوده تلف شده است.

اگرچه در رنج و مشقت هستم، اما این سختی را به امید اینکه روزی طبیبِ عشق (یار) به بالینم بیاید و مرا درمان کند، آسایش و راحتی می‌دانم.

می‌ترسم که اگر محتسب (مأمورِ نهی از منکر) از کنار خانه‌ی باده‌فروشان بگذرد، او نیز با دیدنِ آن زیبایی یا فضای عاشقانه، از عقل و دین دست بشوید و همچون ما دیوانه شود.

سعدی، با تکیه بر خود و منیّت نمی‌تواند به سوی یار گام بردارد؛ چرا که در حریمِ وصلِ محبوب، راهی برای حضورِ اغیار (مدعیان و خودخواهان) وجود ندارد.