دیوان شمس - غزلیات

آن معشوقِ زیبا و بی‌پروا با چهره‌ای همچون گلِ سرخِ شکفته نزد من آمد. از او پرسیدم که آن عهد و پیمانی که بسته بودیم چه شد؟ گفت: آن پیمان در ابتدا همچون گلی تازه و لطیف بود.

به او گفتم که نامه‌ای برایت به دست نسیم صبا فرستادم. او با تعجب گفت: شگفت‌آور است! گویا تو با این کار، موضوع را بیش از حد کش‌دار و طولانی کردی.

از او پرسیدم که چرا این‌چنین دیرهنگام به دیدارم آمدی؟ او با کلامی پیچیده و مبهم پاسخی داد که گویای استغنا و بی‌نیازی او از زمان‌بندیِ بشری است.

به او گفتم که تمامِ وجود و جانِ من از درخششِ چهره تو روشن است؛ گویی تو روشناییِ خیره‌کننده را از خورشید آموخته‌ای.

معشوق پاسخ داد: چهره من درخششِ صدها خورشید را در خود نهفته دارد؛ اینکه تو مرا به خورشید تشبیه کردی، نشان‌دهنده کم‌فهمی و بی‌ذوقیِ توست که مرا به آن خورشیدِ ناچیز، وابسته می‌کنی.

خورشید وقتی حقیقتِ وجودِ مرا دید و فهمید که روشنایی‌اش در برابر من زوال‌یافتنی است، سرگشته شد و برای جست‌وجوی من، عادت به گشتن در آسمان پیدا کرد.

در برابرش سجده کردم و با پشیمانی و ناله از او طلب بخشش کردم؛ او اشک‌های مرا که برخاسته از دردِ عمیقِ فراق بود، مشاهده کرد.

معشوق گفت: نه، این‌طور نیست؛ تو در حقِ قاصدی که فرستادم خلافِ حقیقت سخن گفتی و با حرف‌هایت، عشق را به بازی گرفتی و این دردسر را برای خودت ایجاد کردی.

به او گفتم: تو آن گلِ بی‌خاری هستی که در آن هیچ رنجی نیست و صبحی هستی که هرگز به شب نمی‌رسد؛ تو کسی هستی که بندگانت را با لذتِ شیر و شهدِ عشق می‌پروری.

تمامِ زیبایی و رنگِ سرخی که در جهان است و ارزشی که مردم برای طلا قائل‌اند، ناشی از پرتوِ لطف‌های توست؛ مردم به اشتباه آن را «زر» می‌نامند، اما در حقیقت این زردی، انعکاسِ نورِ وجودِ توست.

معشوق گفت: از آزار من دست بردار و خاموش باش؛ چرا که تو با آن کلامِ فریبنده و تحلیلِ نادرست، حقیقتِ زیبایی را نزد من آزرده کردی.