دیوان شمس - غزلیات

در عالم غیب حقیقتی اصلی مانند چوب عود نهفته است و عشقی که در این جهان می‌بینیم، همچون دودی است که از آن حقیقت برمی‌خیزد. تنها یک وجود مطلق و بی‌همتا در کار است که تمامی هستی از او نشأت می‌گیرد.

هستیِ موجودات، از عالم غیب پدیدار شده اما خود، پرده‌ای بر روی همان غیب کشیده است؛ همچنان که آتش حقیقت، در پسِ پرده‌های دود پنهان مانده است.

اگرچه دود از آتش زاده می‌شود، اما همان دود مانع دیدن آتش می‌گردد. پس از این دودِ هستی مادی گذر کن، چرا که دلبستگی به این عالم فانی سودی برای تو ندارد.

اگر از این دود (عالم مادی) عبور کنی، جان تو به حقیقتِ نور تبدیل می‌شود. جان همچون شمع است و تن همچون طشتی که آن را در بر دارد؛ جان مانند آب است و تن همچون بستری که آب در آن جریان می‌یابد.

اگر غبار پستی و ناپاکی را بشویی، حصار محدودیت‌های فلکی را می‌شکنی. با شکستن «نیست» (یعنی خودخواهی و بت‌های درونی)، بر هستیِ حقیقی‌ات افزوده می‌شود.

تو به واسطه قدرت و مردانگیِ معنوی، سد سکندر (موانع سختِ ذهنی) را درهم شکستی و حجاب‌هایی که فرشته و پری (تمامی موجودات) را پنهان کرده بود، کنار زدی.

ملکوت خداوند از عرش تا ثریا برای تو آماده شد و تو توانستی از ژرفای هفت دریا، مروارید بقا و جاودانگی را بربایی.

تو لطیف و شادمان از ورای عالم خشک (خاکی) و تر (آبی) گذشتی و با محرم شدن در راه عشق، به دیدار محبوب (شاهد) نائل شدی و به سود معنوی رسیدی.

اگر شمس تبریزی (راهنمای معنوی) تو را امین بداند، با دیدگانِ بصیرت و یقین، غیب را برایت آشکار و عیان خواهد کرد.