دیوان شمس - غزلیات

تو ای محبوب زیبا، همچون آتش فروزانی که همواره جام شراب معرفت و مستی به دست داری و در پاسخ به هر سلام و توجهی، جامی از مستی و بی‌خودی به سوی عاشق پرتاب می‌کنی.

اگر کسی هزاران بار جان خود را برای تو فدا کند، باز هم کم است و از سوی خداوند به او ندا می‌رسد که هنوز بدهکارِ این عشق هستی و دین خود را ادا نکرده‌ای.

خداوند از سر غیرت و بزرگی، حقیقتِ تو را حتی از خودت نیز پنهان کرده است؛ با این وجود، در باطن و عمقِ جانِ من که چاکرِ تو هستم، تو چه جایگاه و نامی داری؟

همین که صدای سلام و سخن تو را شنیدم، از آرامش و سلامتِ ظاهری دست شستم و بیزار شدم؛ زیرا در هر کلام و سلام تو، هزاران شعله آتش برای سوختنِ جانِ من نهفته است.

وقتی پادشاهانِ بزرگ، جانِ خود را در راه خدمت به تو فدا کردند و سوختند، من با کدام رو و شایستگی می‌توانم ادعا کنم که تو غلامی چون من داری؟

تو پیش از آنکه به این جهان بیایی، به تمام آرزوهای کمال خود رسیده بودی؛ اکنون نیز جز برای برانگیختن آشوب و شور در جهان، چه هدف دیگری می‌توانی داشته باشی؟

ای شهر تبریز، بخت با تو یار است، راست بگو که در میان جوانمردان و بزرگان، کسی مانند شمس که صاحب این‌همه کمال باشد، سراغ داری؟

شهر تبریز شاد و خرم باد که به برکت نور و شکوهِ آن پادشاه، هزاران چاکر و مرید از سرزمین‌های دوردست چون یمن و شام دارد.

تنها از خداوند می‌خواهم که تو را به من برساند و وصال تو را نصیبم کند؛ چرا که وقتی تو را دارم، همه چیز دارم و دیگر حاجتی از خدا ندارم که طلب کنم.

نگاهِ حسودانِ حقیر به تو، تنها از سرِ تفکرِ ناقصشان بود و به جایی نرسید؛ هرچند که تو دارای لطف و بخششِ عام هستی، اما حسودان از درکِ آن عاجزند.

آن کسانی که حسادت می‌ورزند، در واقع عاشقِ تو هستند و هزاران نفر در نواحی مختلف این‌گونه‌اند، اما تو نه به خیال و رویای آن‌ها درمی‌آیی و نه پیام و نشانی برایشان می‌فرستی.

تو شمس‌الدین را که خود خدایِ دین و حقیقت است، به عنوان غلام به من بخشیدی؛ در حالی که تو خدمتکاریِ او را بر پادشاهان حرام کرده‌ای و تنها به منِ عاشق بخشیده‌ای.

وقتی لقب و نامِ تو را به زبان می‌آورم، دلم از هیبت و بزرگی‌اش می‌لرزد؛ اما ای دل نترس و آرام باش، زیرا تو پادشاهی بزرگوار و کریم را در پناه داری.