دیوان شمس - غزلیات

ای محبوبِ جان، تو خود از رازِ این آتشِ همراهی و عشقِ سوزان برایم سخنی بگو؛ من که زبان از گفتن قاصرم، چرا که همچون ماهی در دریای سکوت غرق شده‌ام و در این مقام، توانِ سخن گفتن ندارم.

در خیمه‌گاهِ این آسمانِ بلند، تو دیشب میهمانِ ارجمندِ ما بودی؛ چنان شکوهی داشتی که ماهِ آسمان در برابر عظمتِ تو سر به سجده می‌سود، ای که در درگاهِ الهی، خادمی بلندمرتبه‌ای.

خورشیدِ عالم‌تاب، تاج و شوکتِ خود را از پرتوِ وجودِ تو وام گرفته است و ماهِ آسمان نیز از جود و بخششِ توست که از دایره‌ای کوچک به ماهیِ درخشان و کامل بدل شده است.

چگونه من و تو می‌توانیم یکی شویم؟ تو همچون آتشِ سوزانی و من همچون روغن، که در برابرِ جذبه‌ات ذوب می‌شوم؛ این تقدیر چنان است که تو در مقامِ یوسفِ زیبایی و من در جایگاهِ چاهِ افتادگی و غربت قرار دارم.

اگرچه این شور و التهابِ درونیِ من، شعله‌ور شده از آتشِ عشقِ توست، اما من همچنان بنده‌ی آن خلعت و کرامتِ توام، چه مرا از خود برانی و چه به نزدِ خویش بخوانی.

همین دانش و داناییِ ظاهریِ من، حجابی بر دیدگانم شده تا نتوانم حقیقتِ دانشِ تو را دریابم؛ فریاد و فغانِ منِ ناتوان، به خاطرِ همین اسارت در بندِ عقل و آگاهی‌های سطحی است.

گاه برای توصیفِ لطفِ تو به تمثیلِ شراب و شاهد (زیباروی) روی می‌آورم، اما افسوس که این مفاهیمِ محدودِ دنیوی کجا می‌توانند حقیقتِ بی‌کرانِ وحدتِ الهی را در خود بگنجانند؟

ای شمسِ تبریزی، وقتی که تو با چهره‌ای گشاده و خندان همچون صبح طلوع می‌کنی، دیگر شبِ تاریکی یا هیچ مشکلی در پی نخواهد بود و زمانی برای غم باقی نمی‌ماند.