دیوان شمس - غزلیات

اگر حقیقتاً در درونِ تو شور و حیاتِ معنوی وجود داشت، چرا دلت که باید مرکزِ اصلیِ این شور باشد، غیرفعال است؟ اگر وجودِ تو آن‌چنان که ادعا می‌کنی پاک و والا بود، دلت باید همچون آیینه، بازتاب‌دهنده‌ی جمالِ حق می‌بود.

اگر دلت واقعاً در کارگاهِ عشق الهی مشغولِ فعالیت بود، دیگر از سختی‌ها و رنج‌های ظاهری گله نمی‌کردی؛ اکنون بگو ببینم، تو واقعاً در چه کاری هستی و با دلت چه می‌کنی؟

تا زمانی که هنوز عید (به معنایِ حقیقی و وصالِ معنوی) برای تو آشکار نشده، رمضان را فرصتی غنیمت بشمار؛ اگر عیدِ حقیقی در کنارِ تو بود، قطعاً از غم‌های دنیوی و رنج‌ها دور می‌شدی.

زمانی که به واسطه‌ی طاعت و بندگی نورانی شدی و سپس به سببِ گناه و معصیت تاریک گشتی، بدان که دلِ درمانده‌ات سخت محتاجِ چاره‌جویی و درمان است.

اگر دلِ مسکین و رنج‌دیده‌ی تو به این طاعتِ ظاهری نیازی نداشت، آنگاه از قیدِ دوگانگی‌های کفر و ایمان فراتر می‌رفت و همواره در مقامِ تماشا و نظاره‌ی حق می‌بود.

تو ادعا می‌کنی که جانِ تو همچون لعل (سنگِ قیمتی) است، اما با این کیفیتِ پایین، لعلِ واقعی نیستی؛ تا زمانی که در زیرِ تابشِ نورِ خورشیدِ حقیقت ندرخشی، گمان نکن که سنگِ قیمتی هستی و در واقع همان سنگِ سخت و بی‌ارزش باقی مانده‌ای.

اگر با استفاده از منجنیقِ روزه‌داری دائماً به بارویِ قلعه‌ی نفسِ تو حمله می‌شد، حتی یک تکه سنگ هم از دیوارهای قلعه‌ی ظلمت و جهلِ درونت باقی نمی‌ماند.

این منجنیقِ روزه را بر دژهای کفر و تاریکیِ وجودت بکوب؛ اگر حقیقتاً مسلمانی، همچون مؤذنی که بر مناره می‌رود، باید با صدایِ رسا و با استفاده از این ابزارِ معنوی، حقیقت را اعلام کنی.

اگر سرافرازان و داناان به حقیقتِ عیدِ قربان پی می‌بردند، می‌فهمیدند که اصلِ ماجرا قربانی کردنِ نفس است، نه اینکه فقط تکه‌هایی از گوشتِ گاو را برای خوردن بر قلابِ قصابی بیاویزند.

اگر سوزش و دردِ دلِ مسکینی را که از این لقمه‌هایِ سنگین (شکم‌بارگی) پدید آمده بود می‌دیدی، درمی‌یافتی که برایِ آرام کردنِ شکم، همواره به یک سوزِ درونی و ریاضت نیاز است.

در اولین مرحله‌ی عشق، میانِ این عشقِ والا و شکم‌بارگی تضادِ کامل وجود دارد؛ اگر این عشق، مرکبِ راهِ توست، چرا همزمان مرکبِ حملِ غذا و شکم‌پرستی است؟

اگر صرفاً کسی که دائم در حالِ خوردن و پرکردنِ شکم است را عاشق بدانیم، پس تمامِ عالم یعنی خرها و گاوها هم که مشغولِ خوردن و عیشِ حیوانی هستند، باید عاشق باشند.

اگر متوجه می‌شدی که چه تاریکی‌هایی از اثراتِ قدرت گرفتنِ لقمه‌های حرام و زیاد در وجودت ایجاد می‌شود، از شدتِ پشیمانی و جورِ نفسِ آلوده، گریبانِ خود را پاره می‌کردی.

اگر با استفاده از روزه و ریاضت، به تدریج پیِ خرِ دجال (نمادِ نفسِ فتنه‎‌گر) را بگیری و آن را تعقیب کنی، عیسیِ مریم (نمادِ روحِ الهی) را خواهی دید که در میدانِ وجودِ تو سوار و پیروز است.

اگر فرمانِ الهی «تَصُومُوا» (روزه بگیرید) را مطابق با دستورِ پروردگار به جا آوری، برای هر «یا رب» که می‌گویی، پاسخِ «لبیک» از جانبِ خداوند برایت دوچندان می‌شود.