دیوان شمس - غزلیات

دست از تظاهر و خودنمایی بردار و به پیشگاهِ حقیقت بیا، ای عاشقِ درمانده؛ تو باید اهلِ بصیرت و دیدنِ درون باشی، نه کسی که فقط ظاهرِ ماجرا را تماشا می‌کند.

ای عاشقِ خدا، از ستاره درس بگیر؛ همان‌طور که با طلوعِ خورشید، ستاره رنگ می‌بازد و در نورِ آن گم می‌شود، تو نیز باید در پرتوِ حقیقتِ الهی فانی شوی.

اگر گله می‌کنی که چرا قوی‌دستانِ روزگار دستانت را بسته‌اند، به این دلیل است که تو هنوز در عالمِ معنا طفلی بیش نیستی و این دنیا برای تو مانند گهواره‌ای است که نیاز به محافظت داری.

وقتی که وجودت درگیرِ مادیات شد و زمین را مایه ی آرامش (تکیه‌گاه) خود قرار دادی، آنگاه تبدیل به میخی در دلِ زمین شدی و از شهرِ متعالیِ دل باز ماندی.

ای که بنده‌یِ شیرِ تن (نیازهای جسمانی) هستی و اسیرِ کالبدِ خویش گشته‌ای، دندانِ خِرَد و دانایی را نشان ده؛ یعنی از مرحله‌یِ کودکیِ روحانی عبور کن و همیشه از روزیِ معنوی بهره‌مند شو.

تا وقتی که انسان در مرتبه‌یِ کودکیِ معنوی است، دنیا همچون دایه‌ای او را در بندِ خود نگه می‌دارد؛ شاهِ حقیقی (روحِ متعالی) کسی است که از این وابستگیِ طفلانه رها شده باشد.

سبو (کوزه) از سنگ می‌ترسد، اما وقتی به چشمه تبدیل شود، دیگر واهمه‌ای ندارد و با اشتیاق به سویِ سنگ می‌رود تا بشکند و در کثرتِ آب جریان یابد.

چشمه (عارفِ واصل) می‌گوید: اگر از این پس سنگ مرا بشکند، شادمان می‌شوم؛ چرا که آبِ حیاتِ الهی بارها و بارها به من جانِ تازه بخشیده است.

اگر در راهِ او بمیرم، دوباره به واسطه‌یِ او زنده می‌شوم؛ من خودم پاره‌هایِ وجودم را به او تقدیم می‌کنم تا او مرا بشکند (تا از محدودیتِ منیت رها شوم).