دیوان شمس - غزلیات

ای روحی که از تبار آسمان هستی، اکنون وقتِ بازگشت و پرواز به سوی وطن اصلی است. ای جست‌وجوگری که به دنبال چریدن در چراگاه معانی هستی، هنگام آن است که از علف‌زارهای مادی دل برکنی.

ای عاشقی که از جمعِ عاشقانِ برگزیده و خاص هستی، از هر چه آفریده است عبور کن و تنها به مشاهده‌یِ خالق (آفریدگار) مشغول شو.

فتوحی روحانی نصیب تو شده است که عجیب و شگفت‌انگیز است؛ گشایشی که همچون خیال، بی‌صدا و نامرئی در دیدگان جان حرکت می‌کند.

این دم و لحظه‌ی روحانی، حکم و فرمان الهی را با خود دارد و دانش نوینی به تو می‌آموزد؛ شنیدنی که نیاز به گوش فیزیکی ندارد و دیدنی که چشم ظاهری نمی‌خواهد.

آن معشوقِ ازلی، تواناییِ گشودن راه‌ها، زنده کردنِ مردگان، بخشیدنِ تخت و بخت (مقام و معنویت) و پرورش دادنِ بنده را داراست.

آن حقیقتِ زیبایی (یوسف معانی) و آن گنجِ رایگانی که نصیب شده است، چنان ارزشمند است که اگر جانت را در راه به دست آوردن آن بفروشی، خریدی بسیار سودمند و عاقلانه انجام داده‌ای.

کجاست آن خریدار و مشتریِ دانایی که در دو دمِ متضاد (فنا و بقا)، هم سازِ پنهان را بشناسد و هم در پرده‌های گوناگونِ هستی، حقیقت را جست‌وجو کند؟

ای عاشق موفق و ای کسی که در صدق و راستیِ گفتار و کردار تو شکی نیست، باید همچون آسمان که بر محور خود می‌گردد، تو نیز بر محورِ حقیقتِ خود ثابت‌قدم و پایدار باشی.

در عالمِ بی‌خودی و فنا از خویشتن، به دنبالِ «خودِ واقعی» بگرد تا آن را بیابی؛ چرا که جدایی و دوری از حق، رنجی بسیار دشوار و تحمل‌ناپذیر است.

تلاش کن که لب‌های خود را از شیرِ ناپاکِ شیطان (وسوسه‌های نفسانی) پاک کنی؛ چرا که تنها پس از این پاکسازی است که می‌توانی از چشمه‌ی معرفت و پستانِ دل، حقیقت را بنوشی.

ای عشقِ آسمانی، ما را به دنبال خود می‌کشانی و به سوی کمال می‌بری؛ آفرین بر تو ای کشاننده‌یِ جان‌ها و خوشا بر این کششِ الهی که ما را از حضیضِ خاک به اوج افلاک می‌برد.

همان‌طور که خورشید می‌تواند از مشرق طلوع کند و نور افشانی کند، تو نیز باید به مرکزِ وجودِ خود بازگردی، وگرنه هرگز به مقصد و کمال نخواهی رسید.

خاموش باش که اگر بنا بود شرحِ حالِ دل را بر زبان آورد، کوه‌ها از سنگینی و شکوهِ آن همچون دریای متلاطم به لرزه در می‌آمدند.

ناگهان شمسِ دینِ تبریزی را مشاهده خواهی کرد و در آن لحظه است که طلوعِ ابدیِ معرفت را در جان خود بازخواهی یافت.