دیوان شمس - غزلیات

ای نوازنده، چنگ را بردار و آهنگی آسمانی و الهی بنواز. آتشِ عشق را برای سوزاندنِ گناهان من بیاور و نوای توبه و بازگشت به سوی حق را سر بده.

ای کسی که در مسیر عشق به مقام موسی (کلیم) رسیده‌ای، به فرعونِ وجودت یعنی همان نفسِ سرکش حمله کن. عصای معجزه گرِ ایمان و توحید را بر سرِ این نفسِ فرعون‌منش بکوب تا نابود شود.

عقل، به خاطر هوس‌های نفسانی، نقشِ نگهبان و زندان‌بان را برای روح ایفا می‌کند. به سرعت چشمانش را ببند (تا حقیقت را نبیند) و او را به دار مجازات بیاویز.

و اگر عقلِ جزئی ادعا کرد که با دانش و نظمِ منطقی‌اش، امورِ دنیا را سامان می‌دهد، آتشی بیاور و تمامِ این نظم‌پردازی‌های عقلانی و کارهای دنیوی را به آتش بکش.

در این جهانِ غربت که برای جانِ ما بیگانه است، تا کی می‌خواهی به عنوان مهمانِ خاک و تن باقی بمانی؟ خشم و بیزاریِ خود را بر این دنیای مادی و بر کسی که به این مهمان‌خانه دلبسته است، نثار کن.

ای نوازنده، زیباییِ تو فراتر از اندازه‌گیری‌ها و معیارهای عقلانی است. پس خیمه‌ی شادی و عیشِ عارفانه را جایی فراتر از محدودیت‌های عقل و پرگارِ سنجشِ آن برپا کن.

تارِ سازِ وجودت را با پودِ خالصِ جان بباف و جانی تازه به آن ببخش. با آن حرارتِ کهن و آتشینِ عشق که همیشه تازه و نو است، بر تارهای سازت بنواز.

بر آستانه‌ی خانه‌ی شمس تبریزی، با اشکِ چشم، غبارروبی و تطهیر کن. با پرتوِ آتشینی که از چهره‌ی او می‌تابد، تمامِ هستی و وجودِ خود را به آتش عشق بسوزان.

با یکی از نغمه‌ها و ترفندهای عارفانه‌ی او، خورشید و ماه (نمادِ دنیای ظاهری) را از کار بینداز و آن‌ها را در خوابِ غفلت فرو ببر. سپس در نهان، سازِ خود را در دولتِ بیدارِ روح بنواز.

عقلِ هشیارِ تو، قبایی برای شمسِ دین دوخته است (یعنی عقل توانست شانِ او را درک کند)؛ تو با عشقِ او، مانند میخی بر چشمانِ منکران و کوردلان بکوب تا حقیقت را ببینند.

بر براقِ تیزپای عشق سوار شو و به سوی تبریز حرکت کن و آنگاه در برابر آن نگاهِ نافذ و خون‌خوار (که نفس را می‌کشد) زانو بزن و تسلیم شو.