دیوان شمس - غزلیات

در زیر نقاب و پوششِ شب، این شب‌هایِ سیاه و مرموز (که مانند زنگیان تیره و پوشیده هستند) را مشاهده کن و امشب با آن‌ها در شادی و خوشیِ روحانی همنشین شو.

همه مردم در خوابِ آسوده هستند، اما عاشقان بی‌قرار و آشفته‌اند و در حال بازگو کردن اسرارِ دل به یکدیگرند؛ چه آیین و روشِ باشکوه و تحسین‌برانگیزی است این بیداریِ عاشقانه.

یارانِ عاشق که از خود بی‌خود شده و جانشان در آتشِ عشق سوخته است، با دلی گشوده و دیده‌ای باز به تماشایِ آن محبوبِ یگانه‌ای نشسته‌اند که نیازی به عقد و قراردادِ دنیوی (کابین) ندارد و از هر قیدی آزاد است.

وقتی عشقِ تو برایم مهارشدنی و آشنا شد، از شدتِ ذوق به امری غیرقابل‌تحمل (حرام بر دلم) تبدیل گشت و چون زلفِ تو برایم دام شد، شبِ تاریک برای من بویِ عطرِ مشک گرفت و دلپذیر شد.

شبِ تاریک که مستِ حضور است، به همه دستِ یاری می‌دهد؛ در دیدگانِ هر موجودِ زنده‌ای، نشان و اثری از آن محبوبِ نهان (زنگی) را جستجو کن.

این آسمانِ گردان که به حرکتِ آب (یا تقدیر) در گردش است، خود نمی‌داند که چرا در حال حرکت است و دلیلِ آرامش یا بی‌قراری‌اش چیست.

این فلکِ بیچاره نه مهری دارد و نه کینه‌ای؛ تمامِ این تکاپو و رنجِ آن مانند کندنِ کوه توسط فرهاد است که جز برای رسیدن به شیرین، هیچ دلیلِ دیگری ندارد.

آن پادشاهِ سیاه چرده و مست (شب)، با تمامِ آن زیبایی و ناز و عشوه، توسطِ نورِ عشق به سویِ افق و آگاهی برانگیخته شد.

ای شمس تبریزی، تو آن شمعی را برافروز که با چهره‌یِ درخشانت، که گویی صد ستاره‌یِ پروین است، شبِ تیره و تاریک (هندویِ شب) را به آتش بکشی و نابود کنی.