دیوان شمس - غزلیات

طریقت و آیین عاشقان را برخلافِ رسم و رسومِ معمولِ دنیا بدان؛ چرا که در این راه، فریب و بی‌مهریِ یار، از هرگونه راست‌گویی و احسانِ دیگران ارزشمندتر است.

حالت‌ها و رفتارهای معشوق، از دایره درکِ عقلیِ ما بیرون است؛ جفای او، عینِ عدالت و ستمش، عینِ دادگری است و آنچه بهتان و تهمت به نظر می‌رسد، حقیقتِ محض است.

در نگاهِ عاشق، زبریِ رفتارِ معشوق، نرمی است و عبادتگاهِ او (کنشت) همان کعبه است؛ خاری که از جانبِ دلبر به پای عاشق می‌رود، از گل و ریحانِ دیگران خوش‌تر است.

آن لحظه‌ای که معشوق چهره درهم کشیده و ترش‌رویی می‌کند، از هر شیرینی و شکری برای عاشق گواراتر است و آن دلی که از دستِ عاشق ملول می‌شود، بهترین بوسه و کنار است.

و آن لحظه‌ای که معشوق به تو می‌گوید که از تو بیزارم، این سخنِ او همچون آبِ حیاتِ خضر است که جانت را زنده می‌کند.

و آن دمی که معشوق به خواسته‌هایت پاسخِ منفی می‌دهد، در دلِ آن نیش، هزاران جوابِ مثبت نهفته است؛ این بیگانگی در آیین عاشقان، عینِ خویشاوندی و نزدیکی است.

در این طریقت، کفرِ او به ایمان بدل می‌شود، سنگ‌دلی‌اش به مرجانِ قیمتی بدل می‌گردد، بخلش احسان می‌شود و گناهش عینِ بخشش و غفران است.

اگر کسی طعنه زد که این آیین و مذهبی که داری کج و نادرست است، به او بگو که من این آیینِ ابرویِ معشوق را با جانِ خود خریده‌ام.

من از این آیینِ متفاوت چنان مست شده‌ام که دیگر سخن را بس کردم و لب فرو بستم؛ تو خودِ این دلِ روشن و آگاه را بردار و باقیِ اسرار را خودت بخوان و درک کن.

ای شمسِ حق تبریزی، پروردگارا! چه شکرریزی و شیرین‌زبانی‌ می‌کنی که از دهانِ من، صدها دلیل و برهانِ محکم در ستایشِ حقیقت جاری می‌سازی.