دیوان شمس - غزلیات

وقتی یارِ ماهرو پدیدار شود، دیگر «من» و وجودِ فردیِ من کجا معنا دارد؟ همان‌طور که وقتی خورشیدِ جان طلوع کند، شبِ تاریک و آبستن از سیاهی، دیگر تابِ ماندن ندارد.

چرا آن خاری که گریه می‌کند باید اندوهگین باشد؟ وقتی فصلِ بهار (بهارِ وصال) می‌رسد، او نیز از رنگ و بویِ گل بهره‌مند شده و خویِ خندیدن (شکوفایی و شادی) می‌گیرد.

اگر خورشید بر سنگی بی‌ارزش بتابد، چه باکی است؟ چرا که آن سنگ دیگر سنگِ معمولی نیست، بلکه به گوهری درخشان تبدیل می‌شود.

شیرِ نوزادی که از گربه‌ای ضعیف زاده شده، چه ارزشی دارد؟ اما همین شیر وقتی از «شیرِ حق» بنوشد، به شیری قدرتمند تبدیل می‌شود که می‌تواند شیران را شکار کند.

تو پیش از این تنها یک قطره منی بودی که حق تو را آفرید؛ تو که همچون سیماب (جیوه) لرزان و ناپایدار بودی، به لطفِ حق به پادشاهی با پیکری سیمین (ارزشمند) بدل شدی.

تو اصل و حقیقتی دیگر داری که همچون دریاست، در حالی که این «منِ» کنونیِ تو تنها قطره‌ای بیش نیست؛ این منیِ ظاهریِ تو همچون خرده‌فلزی بی‌ارزش است، اما آن حقیقتِ تو همچون معدنی سرشار از گنج است.

هنگامی که حقیقتِ الهی آشکار شود، «منیِ» ما (خودخواهی‌های ما) نابود می‌شود؛ همان‌طور که ماهِ حقیقت، خرمنِ هستیِ مجازی ما را به آتش می‌کشد.

من به دامنِ آن جانِ پاک چنگ زدم که ردایی باوقار بر تن دارد؛ ردایی که برخلاف لباس‌های معمولی، نه گریبان دارد، نه درز و نه دامن (بی‌نهایت و بی‌پایان است).

این لباسِ فاخرِ حقیقت (اطلسِ معنی) که نورش کفر و جهل را می‌سوزاند، اگر می‌خواهی بر تن کنی، باید لباسِ کهنه‌ی حرص و طمع را از تن بیرون کنی.

از آنجا که این لباسِ حقیقت را پوشیده‌ام، سخنانم را در پرده و رمز می‌گویم؛ حتی اگر صد زبان داشته باشم، حقیقت را آشکارا (همچون سوسن که خاموش است) بر زبان نمی‌آورم.

چنین خلعتِ گرانبهایی بر سرِ او بود که نامش را «مدثر» (پوشیده در جامه) کردند؛ شعارِ او صورتِ درخشان و پوششِ او سیرتی نیکو و پسندیده است.