دیوان شمس - غزلیات

حیاتِ ما به پرتوِ جلال و بزرگیِ خداوند وابسته است. ما در نگاهِ مردمِ ظاهربین غریبه‌ایم، اما در حقیقت با آن ذاتِ بی‌همتا، پیوندی دیرینه و بسیار نزدیک داریم.

نفسِ سرکش، مانندِ گرگی درنده است که قصدِ نابودی دارد؛ اما ما با بهره‌مندی از این نورِ الهی، چنان متعالی شده‌ایم که از زیبایی و مقامِ یوسفِ پیامبر نیز فراتر رفته‌ایم.

اگر ما پرده از رخسارِ حقیقی و نورانیِ خود برداریم، ماه در برابرِ این درخششِ خیره‌کننده، از خودبینی و خودپسندیِ خویش شرمگین شده و توبه می‌کند.

هنگامی که ما بال‌های روحِ خود را برای پرواز به سوی عالمِ معنا می‌گشاییم، شعاعِ وجودِ ما چنان سوزان و پرقدرت است که بال و پرِ خورشید نیز در برابرش تاب نمی‌آورد و می‌سوزد.

این کالبدِ انسانی، تنها پوششی ظاهری برای حقیقتِ ماست؛ ما آن حقیقتِ والایی هستیم که مقصدِ نهایی و جهت‌گیریِ تمامِ عبادت‌ها و سجده‌های عارفان است.

به آن نفسِ رحمانی که در تو دمیده شده نگاه کن، نه به این ظاهرِ جسمانی؛ تا ما بتوانیم با آن لطفِ پنهان، جانت را شیفته و ربوده‌یِ عالمِ ملکوت کنیم.

ابلیس به دلیلِ نگرشِ جزئی‌نگر و تفرقه‌انداز، دچارِ گمراهی شد؛ او گمان می‌کرد که ما موجوداتی جدا از حقیقتِ الهی هستیم.

شمسِ تبریزی در این میان تنها بهانه‌ای است برای ظهورِ این حقیقت؛ در حقیقت، ما خود، آینه‌یِ تمام‌نمایِ لطف و زیباییِ خداوند هستیم.

برای مصلحت و پوشاندنِ اسرار، نزدِ مردم چنین بگو که او پادشاهِ کریم است و ما گدایانِ درگاهِ او هستیم.

این مفاهیمِ دنیویِ شاهی و گدایی برای ما بی‌معناست؛ ما تنها از اینکه سزاوارِ قربِ الهی و موردِ عنایتِ آن پادشاهِ حقیقی هستیم، خرسندیم.

ما در نورِ زیباییِ شمسِ تبریز چنان محو و نابود شده‌ایم که در این حالتِ فناء، نه منِ منی باقی مانده و نه تویی وجود دارد؛ تنها حقیقتِ مطلق برپاست.