دیوان شمس - غزلیات

ای کسی که در برابر ماهِ روی تو، ستارگان و آسمان‌ها نیز سر تعظیم فرود می‌آورند؛ چهره‌ات، گیسوانت و تمام ویژگی‌های تو، سرشار از زیبایی و خوشی است.

آسمان هرگز در طول تاریخ به خود ندیده و در جهان وجود نداشته است که لیلی‌ای مانند تو و مجنونی مانند من، این‌چنین عاشق و خوش‌بخت باشند.

آیا عقلِ ناقصِ بشری باور می‌کند که در این دنیای خاکی و فانی، پیوندی به کمالِ همراهی من و تو وجود داشته باشد؟ گویی تو موسی هستی و من هارونِ تو که در این مسیر همگامیم.

ای که محورِ گردشِ این جهان هستی، و ای که خود کیمیایِ جان‌بخشی؛ ای عیسای دوران، ظهور کن و با دمِ گرم و افسونِ حیات‌بخش خود، روح ما را زنده کن.

من همچون گوهری‌ هستم که هنوز صیقل نخورده و تراش نیافته است؛ فارغ از قید و بندِ خامی و پختگی، در سایه حمایت تو به آرامش رسیده‌ام و از شرابِ عشق تو سرمستم.

اگر با شنیدن نغمه‌ی آسمانیِ تو، تمام ذرات عالم به رقص درآیند، جای تعجب نیست؛ چنان‌که کوه طور از شدتِ تجلیِ الهی، در آن بیابان به لرزه و رقص درآمد.

ای دل، برای به دست آوردن خوشبختی چرا این‌قدر خود را به آب و آتش می‌زنی و در پی زر و هنر دنیایی هستی؟ مگر ندیدی که حتی قارون با آن‌همه ثروت، عاقبتِ خوشی نداشت و گرفتار خشم زمین شد؟

بسیاری از چیزها در ظاهر زیبا و فریبنده به نظر می‌رسند اما در باطن، راهِ رسیدن به حقیقت را مسدود کرده‌اند؛ درست مثل زهری که در عسل یا معجونی شیرین پنهان شده باشد.

مانند قبرِ کافران که ظاهرش با پارچه‌های گران‌قیمتِ اطلس و اکسون (دیبا) پوشانده شده، اما درونش مملو از رنج، درد و تباهی است.

گوشِ تو به شکل حرف «جیم»، چشمانت مانند حرف «صاد»، قامتت چون الف ایستاده و ابروانت به شکل حرف «نون» در پیش چشمانم نقش بسته و زیباست.

من شاگردِ مکتبِ جان شدم، از این کلمات و حروف، اسرارِ الهی را آموختم و در این دریای پر تلاطمِ هستی (جیحون)، هم کشتی‌بان شدم و هم خودِ کشتی.

در عشقِ تو، دیگر منجنیقِ کبر و غرور و کاخ‌های ایوانی برایم معنا ندارد؛ در ساحتِ عشقِ تو که همه چیز در تعادل و زیبایی است، دیگر هیچ میزان و معیاری جز عشق باقی نمی‌ماند.

ای کسی که منبعِ صدگونه شیدایی هستی، روزی از روی سرکشی و ناز از من پرسیدی که حال و احوالت چطور است؟ و من در حیرتی که توصیف‌ناپذیر بود، گفتم: در اوجِ خوشی هستم.

عدالتِ عشقِ تو، گردنِ هر ناخوشی و اندوهی را زد و آن‌ها را نابود کرد؛ زیرا آن ناخوشی‌ها در غیبت و دوریِ تو، از خونِ جانِ من تغذیه می‌کردند.

ای شمس تبریزی! تویی که در جلال و عظمت بی‌همتایی. جانِ من همچون ماهی است و تو همان ذوالنون (یونس) هستی که مرا در دریای عشق نجات می‌دهی و شاد می‌کنی.