دیوان شمس - غزلیات

آن شراب عرفانی را به ما بنوشان که بسیار سزاوارتر است؛ هر کاری می‌خواهی با ما انجام ده و هر بلایی می‌خواهی بیاور، اما وفاداری به عهدِ عشق از هر چیز دیگری ارزشمندتر است.

برای مردانِ خدا، هیچ کاری بالاتر و بهتر از سجده بر درگاهِ تو نیست. برای مسیحی که راه حقیقت را یافته، عبادتگاهِ عیسی از تمامِ آسمان‌ها و کهکشان‌ها بالاتر و ارزشمندتر است.

ای محبوب، با یک افسون و کرشمه، دلِ مجنونِ مرا ربودی. ناز و کرشمه‌هایی که از جانب تو می‌رسد، از نسیمِ سحری که جان‌بخش است نیز برای ما دلپذیرتر و گواراتر است.

کسی که جمالِ بی‌مانندِ تو را ندیده است، عقلِ ناقصِ خود را قبله و راهنمای خویش قرار می‌دهد. برای کسی که چشمِ دلش کور است، نوری اندک یا هدایتی کوچک بهتر از چراغی است که نمی‌بیند.

تو بخشندگی کن و بدان که از آسمان‌ها ندا می‌آید که بخششِ تو از سخاوتِ دریا و خورشید، که منابعِ فیضِ مادی هستند، سزاوارتر و برتر است.

آن لطف‌هایی را که امروز به ما ارزانی داشتی، دوبرابر کن؛ چرا که وقتی تو در چنگِ ادراکِ ما نمی‌آیی، برای ما بهترین کار آن است که در برابر تو سر خم کنیم و دوتا شویم.

هنگامی که خورشیدِ حقیقت طلوع می‌کند، تیرگی‌ها و سرمایِ جهل می‌گریزند. هر کس که هنوز با حقیقت سرد است و دلش گرم نشده، بهتر است که از این میدانِ عشق دور شود.

وقتی زیبایی‌های چمنِ وجودِ تو را دیدم، از آب و گیاه مادی دست شستم. تنها کسی که در بندِ خورد و خوراک و مادیات است، آن ستوری است که آب و گیاه برایش بهتر است.

اگرچه سخن گفتنِ زیبا دلنشین است، اما گاهی سادگی و بی‌آلایشی از کلامِ آرایه‌مند بهتر است؛ همان‌طور که بر چهره‌ی آینه، صفا و یکرنگی از نقش و نگار برتر است.

تو صورت و حقیقتِ هستی هستی و آینه‌ی تمام‌نمایِ جهانِ خلقت. در این میان، آینه‌ای که بتواند تصویرِ بقا و جاودانگی را نشان دهد، سزاوارتر است.

خاموش باش و دیگر طبلِ جنگ مزن؛ زمانِ مبارزه با نفس است، پس شمشیر بکش. اگر طبل تنها پشتِ سرِ سپاهیان صدا می‌دهد، در میدانِ نبرد، خودِ مبارزه و درگیری بسیار سزاوارتر است.