دیوان شمس - غزلیات

عطرِ یار را چنان نزدیک به خود حس می‌کنم که انگار یار در کنار من است؛ پس چرا نباید هر شب خود را در آغوش بگیرم و با محبوب هم‌بستر شوم؟ (اشاره به وحدت عاشق و معشوق)

دیشب در باغِ عشق قدم می‌زدم و شوقِ دیدارِ او بر جانم چیره شد؛ محبتِ او چنان در دلم جوشید که از چشمانم سیلِ اشک سرازیر شد.

هر گلی که از لبِ این جویبارِ محبت روییده است، از بندِ خودخواهی (خار هستی) رها شده و از شمشیرِ تیزِ قضاوت و دوگانگی (ذوالفقار) نجات یافته است.

تمام درختان و گیاهان در چمنزارِ هستی در حالِ رقص و سماع‌اند، اما مردمِ عادی به دلیلِ غفلت، این حقیقت را نمی‌بینند و تصور می‌کنند که آن‌ها ساکن و بی‌حرکت هستند.

ناگهان سروِ قامتِ محبوب ما (مرشد) از راه رسید؛ به محضِ حضور او، باغِ هستی به وجد آمد و درختِ چنار از شدتِ شادی دستانش را بر هم کوبید.

صورتِ معشوق، شرابِ عشق و خودِ عشق، همگی مانندِ آتش‌اند و همه زیبا هستند؛ جانِ من از شدتِ شعله‌ور شدنِ این آتش‌های درهم‌تنیده، فریاد می‌زند و راهِ فراری می‌جوید.

در عالمِ حقیقت که جایگاهِ یکتاییِ خداوند است، اعداد (یک، دو، سه...) جایی ندارند؛ این اعداد و تقسیم‌بندی‌ها تنها ضرورت‌هایی هستند که در این دنیای مادیِ محدود ناچار به پذیرشِ آن‌ها هستیم.

اگر صد هزار سیبِ شیرین در دست داشته باشی، هر کدام جداگانه‌اند؛ اما اگر بخواهی همه را یکی کنی، باید آن‌ها را زیرِ فشار له کنی تا به ماهیتی واحد برسند.

صد هزار دانه انگور در پشتِ پوستِ خود پنهان بودند؛ وقتی پوستِ آن‌ها از میان برود، دیگر نه انگوری باقی می‌ماند و نه تفرقه، بلکه تنها شرابِ نابِ الهی که حقیقتِ هستی است، باقی می‌ماند.

در میانِ این کلماتِ بی‌شمار، به ژرفایِ گفتارِ من بنگر؛ این سخنان، رنگ‌آمیزیِ ساده نیستند، بلکه حقیقتی هستند که از اصلِ آفرینش سرچشمه گرفته‌اند.

شمس تبریزی با شکوه و بزرگیِ شاهانه نشسته است و شعرِ من در برابرِ او، مانندِ بندگانی فرمان‌بردار، در صف ایستاده‌اند تا به او خدمت کنند.