دیوان اشعار - قصاید

دلیل این همه بی‌نظمی و سرکشیِ این گروهِ نادان چیست؟ این افراد حتی اگر به تعداد بیست هزار نفر هم جمع شوند، به اندازه ذره‌ای وزن و اعتبار عقلی ندارند و قدرت تشخیص حق را ندارند.

این افراد نادان، توانایی بیان سخنِ درست را ندارند و زمانی هم که کسی برایشان سخنی حکیمانه می‌گوید، آن را نمی‌شنوند؛ زیرا مستیِ حاصل از نادانی، چنان عقلشان را پوشانده که دچار بیهوشی و غفلت شده‌اند.

تنها خردمندانِ دانا هستند که قدر و ارزش سخن نیک را می‌دانند، چرا که وسعت اندیشه و توانایی ذهنی آنان به قدری است که گویی قادرند ریگ‌های بیابان را نیز شمارش کنند و بر همه امور احاطه یابند.

خاطر و ذهنِ انسانِ دانا همانند نافهٔ آهوی ختن است که بوی خوش از آن متصاعد می‌شود و سخنان حکیمانه‌ای که از این ذهن تراوش می‌کند، همان مُشکِ ارزشمندی است که از نافه بیرون می‌آورند.

انسان جاهل معیار و ابزاری برای سنجش جایگاه عالم ندارد؛ همان‌طور که صد پرنده معمولی و رها، ارزش و شکوهِ یک پرنده شکاری (باز) را ندارند.