دیوان اشعار - غزلیات

به خاطر عشقی بزرگ، سر و پای‌بندِ خود را رها کرده‌ام و عقل و تدبیر را کنار گذاشته‌ام، چنان که دلم در این راه قیام کرده و دیگر هیچ ردپایی از عقل در من باقی نمانده است.

در حالی که چشمانم از اشکِ حسرت پر است و گویی پاهایم در آتش سوزانِ فراق قرار دارد، بر خاک افتاده‌ام و به کاری بیهوده و محال مشغولم که گویی می‌خواهم باد را پیمانه کنم.

مانند گویِ بازی که اسیرِ خمیدگیِ چوبِ چوگان است، من نیز در اراده‌ی محبوب گرفتار شده‌ام؛ چنان سرگشته و حیرانم که گویی سری هستم بدون پا، یعنی هیچ اراده و اختیاری از خود ندارم.

به دلیل هم‌نشینی با کسانی که تنها به ظاهرِ امور (مانند ستاره‌ها) توجه دارند، تنهایی بر من مستولی شده است و من اکنون مانند خورشید، یگانه و تنها مانده‌ام.

هر روز به خاطر شدتِ تشنگیِ معنوی، همچون آتش داغ شده‌ام و بدون هیچ واسطه‌ای، دریایی از عشق و معرفت را در وجودم می‌نوشم.

هر دیوانه‌ای که مرا می‌بیند، با تعجب می‌گوید که ما تا به حال چنین دیوانه و شیدایی با این سبک و سیاق ندیده‌ایم.

اگر لب به سخن بگشایم و حقیقتی بر زبان بیاورم، در تمام شهر به خاطر سخنان و نکته‌های عمیق من، هیاهو و شور و غوغایی برپا می‌شود.

به من اجازه نمی‌دهند که در یک جا آرام بگیرم؛ گویی هر لحظه مرا از این مکان به مکان دیگری می‌کشانند و آرام و قرار از من ربوده‌اند.

در این مقام و واقعه‌ای که در وجودم رخ داده و هیچ‌کس نمی‌تواند نشانی از آن بدهد، عطار به مرتبه‌ای رسیده که نه عاقل نامیده می‌شود و نه دیوانه، بلکه فراتر از هر دو است.