دیوان اشعار - غزلیات

ای ساقی (نمادِ پیرِ راه یا فیضِ الهی)، اگر حقیقتِ کمال را دریافته‌ای، از آن شرابِ جان‌بخشِ خالص به من بده تا جانِ ناآرامِ مرا به سکون و آرامش برسانی.

برخیز و مجلسِ انس و معرفت را در همین لحظاتِ بیداری و هوشیاری فراهم کن و جرعه‌ای از شرابِ حقیقت را به صورتِ امانت به ما ببخش.

سپیده‌دمِ حقیقت طلوع کرد و تاریکیِ جهل و غفلت درهم شکست؛ پس کسانی را که در مستیِ غفلت خوابیده‌اند و از این بیداری بی‌خبرند، سرزنش کن و بیدارشان نما.

همان‌طور که گل وقتی می‌خواهد شکوفه‌هایش را بپاشد، بارِ سنگینی بر دوش ندارد، تو نیز تعلقاتِ دنیوی را از دوشِ خود بردار و به جای آن، از شرابِ گلفام (عشق و نشاطِ معنوی) بنوش.

مانند گل باش و شرابِ سرخ و خوشگوارِ عشق را بنوش، و مانند بلبلِ عاشق، مدام پیغامِ عشق و دوستی را به سویِ گلِ محبوب ارسال کن.

حقِ خود را از زندگی بستان، چرا که اکنون فصلِ شکوفایی و فرصتِ جوانی است؛ و اگر نمی‌توانی، با خوش‌بینی و رضایت، خود را به دستِ تقدیرِ این روزگار بسپار.

اگر آن شرابِ ناب و کامل به دست نمی‌آید، حتی شرابِ آمیخته با درد و رنج (مشکلاتِ مسیر) را نیز دریغ مکن و پیاپی جام‌های عشق را به نیم‌مستان (کسانی که در ابتدای راهِ معرفت‌اند) بنوشان.

از آنجا که مرگ همچون دامی است که راهِ نفس را می‌گیرد و گریزی از آن نیست، پس وقتی زمانِ آن فرا رسید، با آغوشِ باز و تسلیم به آن تن در ده.

ذهنِ عطار درگیرِ سودای عشق و اندیشه‌های پرشور است و از شدتِ غمِ دوری سوخته است؛ حال که چنین است، شرابِ خام (باده‌یِ بی‌غش و خالصِ عشق) را به او بنوشان تا جانش آرام گیرد.