دیوان اشعار - غزلیات

خداوند برای محافظت از جمالِ بی‌مانندش در برابر چشمِ حسودان، پرده‌ای بر چهره‌اش کشیده است و زلفِ پر پیچ و تابِ تو، عاشقانِ بسیاری را مانند یوسف در چاهِ ناکامی و سرگردانی گرفتار کرده است.

چهره‌ی شاداب و خرمِ تو مانند ماه تابان است و زلفِ پیچیده‌ات دامی برای صیدِ دل‌هاست؛ دل‌های عاشقان نیز چون پرندگان که در دام گرفتار می‌شوند، در غمِ تو آویزان و بی‌قرار مانده‌اند.

او بساطِ زندگیِ جاودان را پهن کرده و طبلِ نابودیِ تعلقات دنیوی را به صدا درآورده است؛ او ترازوی عدالت و عزت را برپا کرده و در برابرِ سپاهِ هستی برافراشته است.

خداوند بر لبِ مردانِ راهِ حقیقت میخ‌های رنج کوبیده (آن‌ها را خاموش کرده) و سپس تمامیِ آنان را بر چوبه‌ی دار در چهارراهِ عالم برای عبرتِ همگان آویخته است.

شمعِ شادی و عشق را افروخته تا رازِ سوختن و فدا شدن را به عاشقان بیاموزد؛ در این میان، دلی را که هیچ گناهی نکرده می‌سوزاند و جانی را که بی‌تقصیر است، بر دار می‌آویزد.

ای خدایی که در دل‌ها ندا سر دادی و آن‌ها را به فدایِ جان واداشتی؛ سرِ پیرانِ هدایتگر و بزرگانِ راهِ حقیقت را بر شاهراهِ عالم آویخته‌ای.

آن خداوند و صاحبِ روزِ جزا، در چهار سویِ شکوه و کبریای خویش، زلفِ سیاهش را تنها برای اینکه دست‌آویزِ ما باشد و به او چنگ بزنیم، آویخته است.

عجب حالتی دارد ابلیس که در دریای محرومیت، تشنه‌لب مانده است؛ او تنها به خاطر یک بی‌ادبی و سرپیچی از فرمانِ سجده کردن، از درگاهِ قرب الهی رانده و آویخته شد.

ای عطار، این حقیقت را به همین شرح که گفتم بدان و این قصه را بدون نیاز به تفسیرهای پیچیده بپذیر؛ بدان که تمامِ جهان تنها فانوسی است که از ایوانِ کاخِ پادشاهِ هستی آویخته شده است.